Dossier · A00-B99

Choroba meningokokowa, inwazyjna.

Neisseria meningitidis

A39

Rok 2025: 101 przypadków · źródło NIZP-PZH

Orientacja kliniczna

Inwazyjną chorobę meningokokową wywołuje dwoinka Neisseria meningitidis, której jedynym rezerwuarem jest człowiek; bakteria kolonizuje jamę nosowo-gardłową zdrowych nosicieli, nie dając objawów. Zakażenie szerzy się drogą kropelkową i przez kontakt z wydzieliną dróg oddechowych, zwykle przy kontakcie bliskim lub długotrwałym; objawy pojawiają się po 2–10 dniach, przeciętnie po 3–4. Choroba przebiega jako zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych z nagłą gorączką, bólem głowy i sztywnością karku albo jako sepsa z wysypką wybroczynową; najczęściej chorują dzieci do 1. roku życia.

Wskaźnik:

NIZP-PZH

16

Rok 2026

15 rekordów · NIZP-PZH

Choroba meningokokowa, inwazyjna — Posocznica · Liczba przypadków

Źródła: NIZP-PZH

Porównanie rok do roku

▲ 34.7%

2025: 1012024: 75NIZP-PZH

Zaszczepialność

Szczepionka dostępna

Nadzór epidemiologiczny

Obowiązek zgłoszenia

Zgłoszenie telefoniczne
Formularz
ZLK-1 — zgłoszenie podejrzenia lub rozpoznania zakażenia lub choroby zakaźnej (załącznik nr 2 do rozporządzenia)
Termin
niezwłocznie, nie później niż w ciągu 24 godzin od chwili powzięcia podejrzenia lub rozpoznania (art. 27 ust. 1 ustawy)
Tryb
Każdorazowo telefonicznie, na numer alarmowy opublikowany w Biuletynie Informacji Publicznej właściwej stacji sanitarno-epidemiologicznej. Zgłoszenie telefoniczne potwierdza się zgłoszeniem w postaci papierowej albo elektronicznej nie później niż w ciągu 24 godzin od jego dokonania.
Adresat
Państwowy powiatowy inspektor sanitarny — właściwy ze względu na miejsce zamieszkania chorego przy zgłoszeniu z Systemu Monitorowania Zagrożeń lub systemu gabinetowego, a w pozostałych przypadkach ze względu na miejsce powzięcia podejrzenia lub rozpoznania. Na przejściu granicznym — właściwy państwowy graniczny inspektor sanitarny.
Wykaz zgłoszeniowy
  • część I, poz. 9 — inwazyjne zakażenia Neisseria meningitidis

Wykaz ustawy

  • poz. 19 — inwazyjne zakażenia Neisseria meningitidis

Załącznik do ustawy wyznacza zakres jej stosowania (art. 3 ust. 1).

Definicja przypadku

Kryteria, po których przypadek klasyfikuje się na potrzeby nadzoru epidemiologicznego. Nie służą rozpoznaniu u pojedynczego pacjenta.

CHOROBA MENINGOKOKOWA, INWAZYJNAUE/PL

Kryteria kliniczne

  • Każda osoba, która spełnia co najmniej jedno z następujących pięciu kryteriów:
  • - gorączka,
  • - objawy oponowe,
  • - wysypka wybroczynowa,
  • - wstrząs septyczny,
  • - septyczne zapalenie stawów.

Kryteria laboratoryjne

  • Co najmniej jedno z następujących czterech kryteriów:
  • - izolacja Neisseria meningitidis z miejsca, które w warunkach prawidłowych jest jałowe, w tym z wybroczyn śródskórnych,
  • - wykrycie kwasu nukleinowego Neisseria meningitidis w miejscu, które w warunkach prawidłowych jest jałowe, w tym w
  • wybroczynach śródskórnych,
  • - wykrycie antygenu Neisseria meningitidis w płynie mózgowo-rdzeniowym,
  • - wykrycie dwoinek Gram-ujemnych w płynie mózgowo-rdzeniowym.

Kryteria epidemiologiczne

  • Powiązanie epidemiologiczne polegające na przeniesieniu z człowieka na człowieka.

Klasyfikacja przypadku

  • A. Przypadek możliwy 1)
  • Nie dotyczy.
  • B. Przypadek prawdopodobny
  • Każda osoba spełniająca kryteria kliniczne i epidemiologiczne.
  • C. Przypadek potwierdzony
  • Każda osoba spełniająca kryteria laboratoryjne.
  • 1) W definicji przyjętej w Polsce wykluczono stosowanie kategorii „przypadek możliwy”. (przyp. red. pol.)

NIZP-PZH, Definicje przypadków, wersja 6b — strona 14

Kodowanie ICD-10

  • A39 Zakażenie wywołane przez Neisseria meningitidis

Podkody

  • A39.0 Meningokokowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych (G01*)
  • A39.1 Zespół Waterhouse’a-Friderichsena (E35.1*)
  • A39.2 Ostra bakteriemia meningokokowa
  • A39.3 Przewlekła bakteriemia meningokokowa
  • A39.4 Bakteriemia meningokokowa, nieokreślona
  • A39.5 Meningokokowe zapalenie serca
  • A39.8 Inne zakażenia meningokokowe
  • A39.9 Zakażenie meningokokowe, nieokreślone

Źródła karty