Dossier · A00-B99

Wirusowe zapalenie wątroby.

Hepatitis viralis

B15

Rok 2025: 3464 przypadków · źródło NIZP-PZH

Orientacja kliniczna

WZW typu B wywołuje wirus zapalenia wątroby typu B (HBV) z rodziny Hepadnaviridae. Wirus przenosi się przez kontakt z zakażoną krwią, kontakty seksualne, niejałowy ostry sprzęt medyczny i wspólny sprzęt do narkotyków; dziecko może się zakazić w czasie porodu od zakażonej matki. Zakażenie może przejść w postać przewlekłego zapalenia, prowadzącego do marskości wątroby i raka tego narządu; osoba przewlekle zakażona najczęściej nie ma objawów klinicznych.

Kategoria:Typ ATyp BTyp C
Podkategoria:PrzewlekłeOstre
Wskaźnik:

NIZP-PZH

688

Rok 2026

Eurostat

—

Rok 2023

GUS BDL

3552

Rok 2025

WHO GHO

—

Rok 2024

80 rekordów · NIZP-PZH, Eurostat, GUS BDL, WHO GHO

Wirusowe zapalenie wątroby — Typ B — Przewlekłe · Liczba przypadków

Źródła: NIZP-PZH, Eurostat, GUS BDL, WHO GHO

Porównanie rok do roku

▼ 1.5%

2025: 34642024: 3518NIZP-PZH

Zaszczepialność

Szczepionka dostępna

Nadzór epidemiologiczny

Obowiązek zgłoszenia

Zgłoszenie pisemne
Formularz
ZLK-1 — zgłoszenie podejrzenia lub rozpoznania zakażenia lub choroby zakaźnej (załącznik nr 2 do rozporządzenia)
Termin
niezwłocznie, nie później niż w ciągu 24 godzin od chwili powzięcia podejrzenia lub rozpoznania (art. 27 ust. 1 ustawy)
Tryb
W postaci elektronicznej (System Monitorowania Zagrożeń, system gabinetowy albo przesyłka zaszyfrowana) albo papierowej — przesyłką poleconą lub za pokwitowaniem, w kopercie oznaczonej „ZLK”. Telefonicznie, jeżeli w ocenie lekarza lub felczera okoliczności wymagają natychmiastowych działań przeciwepidemicznych.
Adresat
Państwowy powiatowy inspektor sanitarny — właściwy ze względu na miejsce zamieszkania chorego przy zgłoszeniu z Systemu Monitorowania Zagrożeń lub systemu gabinetowego, a w pozostałych przypadkach ze względu na miejsce powzięcia podejrzenia lub rozpoznania. Na przejściu granicznym — właściwy państwowy graniczny inspektor sanitarny.
Wykaz zgłoszeniowy
  • część II, poz. 40 — wirusowe zapalenia wątroby (A, B, C, inne) oraz zakażenia wywołane przez wirusy zapalenia wątroby

Wykaz ustawy

  • poz. 48 — wirusowe zapalenia wątroby (A, B, C, inne) oraz zakażenia wywołane przez wirusy zapalenia wątroby

Załącznik do ustawy wyznacza zakres jej stosowania (art. 3 ust. 1).

Definicja przypadku

Kryteria, po których przypadek klasyfikuje się na potrzeby nadzoru epidemiologicznego. Nie służą rozpoznaniu u pojedynczego pacjenta.

WIRUSOWE ZAPALENIE WĄTROBY TYPU AUE

Kryteria kliniczne

  • Każda osoba, u której występują objawy choroby o wyraźnie zauważalnym początku (np. zmęczenie, bóle brzucha, brak apetytu,
  • mdłości i wymioty)
  • ORAZ
  • co najmniej jedno z następujących trzech kryteriów:
  • - gorączka,
  • - żółtaczka,
  • - podwyższony poziom transaminaz w surowicy krwi.

Kryteria laboratoryjne

  • Co najmniej jedno z następujących trzech kryteriów:
  • - wykrycie kwasu nukleinowego wirusa zapalenia wątroby typu A w surowicy krwi lub w kale,
  • - wykazanie obecności swoistych przeciwciał przeciw wirusowi zapalenia wątroby typu A,
  • - wykrycie antygenu wirusa zapalenia wątroby typu A w kale.

Kryteria epidemiologiczne

  • Co najmniej jedno z następujących czterech kryteriów:
  • - przeniesienie z człowieka na człowieka,
  • - narażenie przez to samo źródło,
  • - narażenie przez skażoną żywność/ wodę pitną,
  • - narażenie środowiskowe.

Klasyfikacja przypadku

  • A. Przypadek możliwy
  • Nie dotyczy.
  • B. Przypadek prawdopodobny
  • Każda osoba spełniająca kryteria kliniczne i epidemiologiczne.
  • C. Przypadek potwierdzony
  • Każda osoba spełniająca kryteria kliniczne i laboratoryjne.

NIZP-PZH, Definicje przypadków, wersja 6b — strona 62

WIRUSOWE ZAPALENIE WĄTROBY TYPU BUE/PL

Kryteria kliniczne

  • Nie dotyczy.

Kryteria laboratoryjne

  • DLA OSTREGO WIRUSOWEGO ZAPALENIA WĄTROBY TYPU B
  • Wykrycie obecności swoistych przeciwciał IgM przeciw antygenowi rdzeniowemu wirusa zapalenia wątroby typu B (anty-HBc IgM).
  • DLA PRZEWLEKŁEGO 2) LUB BLIŻEJ NIEOKREŚLONEGO WIRUSOWEGO ZAPALENIA WĄTROBY TYPU B
  • Co najmniej jedno z następujących trzech kryteriów:
  • - wykrycie antygenu powierzchniowego wirusa zapalenia wątroby typu B (HBsAg),
  • - wykrycie antygenu e wirusa zapalenia wątroby typu B (HBeAg),
  • - wykrycie kwasu nukleinowego wirusa zapalenia wątroby typu B (HBV DNA).

Kryteria epidemiologiczne

  • Nie dotyczy.

Klasyfikacja przypadku

  • A. Przypadek możliwy
  • Nie dotyczy.
  • B. Przypadek prawdopodobny
  • Nie dotyczy.
  • C. Przypadek potwierdzony
  • Każda osoba spełniająca kryteria laboratoryjne.
  • 1) Definicja zmodyfikowana w 2014 r. na podstawie definicji wprowadzonej przez Komisję Europejską w 2012 r. (2012/506/EU). W definicji przyjętej w Polsce dokonano rozdziału kryteriów laboratoryjnych na kryteria dla postaci ostrej i na kryteria dla postaci przewlekłej lub bliżej nieokreślonej. (przyp. red. pol.)
  • 2) W celu zakwalifikowania przypadku jako przewlekłego wzw B należy (a) wykazać obecność markerów HBsAg lub HBeAg lub HBV-DNA przy jednoczesnym braku obecności (ujemny wynik) przeciwciał anty-HBc IgM lub (b) wykazać obecność jednego z trzech wymienionych markerów w dwóch badaniach wykonanych w odstępie co najmniej 6 miesięcy. W przypadku niespełnienia kryteriów laboratoryjnych wymaganych dla postaci ostrej lub opisanych powyżej kryteriów postaci przewlekłej przypadek należy kwalifikować jako bliżej nieokreślone wzw B. (przyp. red. pol.)

NIZP-PZH, Definicje przypadków, wersja 6b — strona 63

WIRUSOWE ZAPALENIE WĄTROBY TYPU CUE/PL

Kryteria kliniczne

  • DLA OSTREGO WIRUSOWEGO ZAPALENIA WĄTROBY TYPU C - wg. definicji WHO
  • Każda osoba, u której występują objawy choroby wirusowej o wyraźnie zauważalnym początku (np. gorączka, złe samopoczucie,
  • zmęczenie)
  • ORAZ która spełnia co najmniej jedno z następujących dwóch kryteriów:
  • - objawy uszkodzenia wątroby (np. żółtaczka, brak łaknienia, nudności, wymioty, ciemne zabarwienie moczu, ból w prawym
  • podżebrzu),
  • - biochemiczne wskaźniki uszkodzenia wątroby, tj. wzrost aktywności ALT (aminotransferazy alaninowej) ≥ 350 U/I lub ≥ 10
  • razy ponad górną granicę normy.

Kryteria laboratoryjne

  • DLA WIRUSOWEGO ZAPALENIA WĄTROBY TYPU C (niezależnie od fazy)
  • Co najmniej jedno z następujących trzech kryteriów:
  • - wykrycie kwasu nukleinowego wirusa zapalenia wątroby typu C (HCV RNA,
  • - wykrycie antygenu rdzeniowego wirusa zapalenia wątroby typu C (HCV-core),
  • - wykazanie obecności swoistych przeciwciał przeciw wirusowi zapalenia wątroby typu C (anty-HCV), potwierdzone testem
  • potwierdzającym na obecność przeciwciał (np. immunoblot) u osób starszych niż 18 miesięcy, bez dowodu zwalczenia
  • zakażenia,
  • DLA OSTREGO WIRUSOWEGO ZAPALENIA WĄTROBY TYPU C - wg. definicji UE
  • Co najmniej jedno z następujących dwóch kryteriów:
  • - wykazanie serokonwersji w ciągu ostatnich 12 miesięcy (ujemny wynik anty-HCV w ciągu 12 miesięcy przed wynikiem
  • dodatnim),
  • - wykrycie kwasu nukleinowego wirusa zapalenia wątroby typu C (HCV RNA) lub antygenu rdzeniowego HCV-core bez wykrycia
  • przeciwciał anty-HCV (ujemny wynik anty-HCV).

Kryteria epidemiologiczne

  • Nie dotyczy.

Klasyfikacja przypadku

  • A. Przypadek możliwy
  • Nie dotyczy.
  • B. Przypadek prawdopodobny
  • Nie dotyczy.
  • C. Przypadek potwierdzony
  • Wirusowe zapalenie wątroby typu C - ostre - ogółem
  • Każda osoba spełniająca kryteria kliniczne ostrego wzw C wg definicji WHO ORAZ kryteria laboratoryjne wzw C niezależne od fazy
  • LUB
  • każda osoba spełniająca kryteria laboratoryjne przypadku ostrego wzw C wg definicji UE
  • Wirusowe zapalenie wątroby typu C - ostre – wg definicji UE
  • Każda osoba spełniająca kryteria laboratoryjne przypadku ostrego wzw C wg definicji UE.
  • Wirusowe zapalenie wątroby typu C - przewlekłe lub bliżej nieokreślone 2)
  • Każda osoba spełniająca kryteria laboratoryjne
  • 1) Definicja zmodyfikowana w 2019 r. na podstawie definicji wprowadzonej decyzją Komisji Wykonawczej Unii Europejskiej w 2018 r. (2018/945/EU). W definicji przyjętej w Polsce dokonano rozdziału kryteriów laboratoryjnych na kryteria dla postaci ostrej i na kryteria dla postaci przewlekłej lub nieokreślonej oraz dodano kryteria kliniczne dla przypadków ostrych wg definicji WHO. (przyp. red. pol.)
  • 2) W celu zakwalifikowania przypadku jako przewlekłego wzw C należy wykazać obecność HCV RNA lub obecność antygenu rdzeniowego HCV-core w dwóch badaniach wykonanych w odstępie co najmniej 12 miesięcy. W przypadku niespełnienia kryteriów laboratoryjnych wymaganych dla postaci ostrej lub opisanych powyżej kryteriów postaci przewlekłej przypadek należy zakwalifikować jako bliżej nieokreślone wzw C (przyp. red. pol.).

NIZP-PZH, Definicje przypadków, wersja 6b — strona 64

Kodowanie ICD-10

  • B15 Ostre wirusowe zapalenie wątroby typu A
  • B16 Ostre wirusowe zapalenie wątroby typu B
  • B17 Inne ostre wirusowe zapalenie wątroby
  • B18 Przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby
  • B19 Nieokreślone wirusowe zapalenie wątroby

Podkody

  • B15.0 Wirusowe zapalenie wątroby typu A ze śpiączką wątrobową
  • B15.9 Wirusowe zapalenie wątroby typu A bez śpiączki wątrobowej
  • B16.0 Ostre wirusowe zapalenie wątroby typu B z nadkażeniem wirusem delta ze śpiączką
  • B16.1 Ostre wirusowe zapalenie wątroby typu B z nadkażeniem wirusem delta bez śpiączki
  • B16.2 Ostre wirusowe zapalenie wątroby typu B bez nadkażenia wirusem delta ze śpiączką
  • B16.9 Ostre wirusowe zapalenie wątroby typu B bez nadkażenia wirusem delta bez śpiączki
  • B17.0 Ostre zakażenie (nadkażenie) wirusem delta u nosiciela wirusa zapalenia wątroby typu B
  • B17.1 Ostre wirusowe zapalenie wątroby typu C
  • B17.2 Ostre wirusowe zapalenie wątroby typu E
  • B17.8 Inne określone postacie ostrego wirusowego zapalenia wątroby
  • B18.0 Przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B z wirusem delta
  • B18.1 Przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B bez wirusa delta
  • B18.2 Przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu C
  • B18.8 Inne postacie przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby
  • B18.9 Przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby, nieokreślone
  • B19.0 Nieokreślone wirusowe zapalenie wątroby ze śpiączką wątrobową
  • B19.9 Nieokreślone wirusowe zapalenie wątroby bez śpiączki wątrobowej

Źródła karty