Dossier · A00-B99

Gruźlica.

Mycobacterium tuberculosis

A15

Orientacja kliniczna

Gruźlicę wywołują prątki z grupy Mycobacterium tuberculosis complex; zmiany najczęściej obejmują płuca, ale mogą dotyczyć praktycznie każdego narządu. Zakażenie szerzy się drogą powietrzną, gdy chory prątkujący kaszle, mówi lub śpiewa; osoby z zakażeniem utajonym nie mają objawów i nie zakażają innych. Najczęstszym objawem postaci płucnej jest kaszel trwający trzy tygodnie lub dłużej, z odkrztuszaniem plwociny lub krwi, gorączką, nocnymi potami i utratą masy ciała.

Wskaźnik:

NIZP-PZH

630

Rok 2026

Eurostat

—

Rok 2023

GUS BDL

3829

Rok 2025

WHO GHO

—

Rok 2024

66 rekordów · NIZP-PZH, Eurostat, GUS BDL, WHO GHO

Gruźlica · Liczba przypadków

Źródła: NIZP-PZH, Eurostat, GUS BDL, WHO GHO

Porównanie rok do roku

—

Zaszczepialność

Szczepionka dostępna

Nadzór epidemiologiczny

Obowiązek zgłoszenia

Zgłoszenie pisemne
Formularz
ZLK-2 — zgłoszenie rozpoznania gruźlicy (załącznik nr 3 do rozporządzenia)
Termin
niezwłocznie, nie później niż w ciągu 24 godzin od chwili powzięcia podejrzenia lub rozpoznania (art. 27 ust. 1 ustawy)
Tryb
W postaci elektronicznej (System Monitorowania Zagrożeń, system gabinetowy albo przesyłka zaszyfrowana) albo papierowej — przesyłką poleconą lub za pokwitowaniem, w kopercie oznaczonej „ZLK”. Telefonicznie, jeżeli w ocenie lekarza lub felczera okoliczności wymagają natychmiastowych działań przeciwepidemicznych.
Adresat
Państwowy powiatowy inspektor sanitarny — właściwy ze względu na miejsce zamieszkania chorego przy zgłoszeniu z Systemu Monitorowania Zagrożeń lub systemu gabinetowego, a w pozostałych przypadkach ze względu na miejsce powzięcia podejrzenia lub rozpoznania. Na przejściu granicznym — właściwy państwowy graniczny inspektor sanitarny.
Wykaz zgłoszeniowy
  • część II, poz. 11 — gruźlicaMikobakteriozy niegruźlicze mają odrębną pozycję 24.

Wykaz ustawy

  • poz. 17 — gruźlica i inne mikobakteriozyGruźlica (A15–A19) oraz mikobakteriozy niegruźlicze (A31).

Załącznik do ustawy wyznacza zakres jej stosowania (art. 3 ust. 1).

Kodowanie ICD-10

  • A15 Gruźlica układu oddechowego, potwierdzona bakteriologicznie i histologicznie
  • A16 Gruźlica układu oddechowego, niepotwierdzona bakteriologicznie lub histologicznie
  • A17 Gruźlica układu nerwowego
  • A18 Gruźlica innych narządów
  • A19 Gruźlica prosówkowa

Obejmuje

  • gruźlica:
  • • rozsiana
  • • uogólniona
  • gruźlicze zapalenie błon surowiczych

Podkody

  • A15.0 Gruźlica płuc, potwierdzona mikroskopowym badaniem plwociny, z posiewem lub bez posiewu
  • A15.1 Gruźlica płuc potwierdzona wyłącznie posiewem
  • A15.2 Gruźlica płuc potwierdzona histologicznie
  • A15.3 Gruźlica płuc potwierdzona nieokreślonymi metodami
  • A15.4 Gruźlica wewnątrzpiersiowych węzłów chłonnych, potwierdzona bakteriologicznie
  • A15.5 Gruźlica krtani, tchawicy i oskrzela, potwierdzona bakteriologicznie i histologicznie
  • A15.6 Gruźlicze zapalenie opłucnej, potwierdzone bakteriologicznie i histologicznie
  • A15.7 Pierwotna gruźlica układu oddechowego, potwierdzona bakteriologicznie i histologicznie
  • A15.8 Inne postacie gruźlicy układu oddechowego, potwierdzone bakteriologicznie
  • A15.9 Gruźlica układu oddechowego nieokreślona, potwierdzona bakteriologicznie
  • A16.0 Gruźlica płuc, bakteriologicznie i histologicznie ujemna
  • A16.1 Gruźlica płuc, badań bakteriologicznych i histologicznych nie przeprowadzono
  • A16.2 Gruźlica płuc, bez informacji o potwierdzeniu bakteriologicznym lub histologicznym
  • A16.3 Gruźlica wewnątrzpiersiowych węzłów chłonnych, bez informacji o potwierdzeniu
  • A16.4 Gruźlica krtani, tchawicy i oskrzela, bez informacji o potwierdzeniu bakteriologicznym lub histologicznym
  • A16.5 Gruźlicze zapalenie opłucnej, bez informacji o potwierdzeniu bakteriologicznym lub histologicznym
  • A16.7 Pierwotna gruźlica układu oddechowego, bez informacji o potwierdzeniu
  • A16.8 Inne postacie gruźlicy układu oddechowego, bez informacji o potwierdzeniu
  • A16.9 Gruźlica układu oddechowego, nieokreślona, bez informacji o potwierdzeniu
  • A17.0 Gruźlicze zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych (G01*)
  • A17.1 Gruźliczak opon mózgowo-rdzeniowych (G07*)
  • A17.8 Inne postacie gruźlicy układu nerwowego
  • A17.9 Gruźlica układu nerwowego, nieokreślona (G99.8*)
  • A18.0 Gruźlica kości i stawów
  • A18.1 Gruźlica układu moczowo-płciowego
  • A18.2 Gruźlicza limfadenopatia obwodowa
  • A18.3 Gruźlica jelit, otrzewnej i węzłów chłonnych krezkowych
  • A18.4 Gruźlica skóry i tkanki podskórnej
  • A18.5 Gruźlica oka
  • A18.6 Gruźlica ucha
  • A18.7 Gruźlica nadnerczy (E35.1*)
  • A18.8 Gruźlica innych określonych narządów
  • A19.0 Gruźlica prosówkowa ostra o pojedynczej określonej lokalizacji
  • A19.1 Gruźlica prosówkowa ostra o wielomiejscowej lokalizacji
  • A19.2 Gruźlica prosówkowa ostra, nieokreślona
  • A19.8 Inne postacie gruźlicy prosówkowej
  • A19.9 Gruźlica prosówkowa, nieokreślona

Źródła karty