EpiData.pl

Dossier · A00-B99

Rzeżączka (gonorrhea).

Gonorrhoea (A54)

A54

Rok 2025: 1496 przypadków · źródło NIZP-PZH

Orientacja kliniczna

Rzeżączkę wywołuje dwoinka rzeżączki Neisseria gonorrhoeae. Zakażenie przenosi się głównie przez kontakty seksualne pochwowe, oralne i analne, a także z matki na dziecko podczas porodu; objawy pojawiają się zwykle 1–14 dni po kontakcie. U mężczyzn dominuje pieczenie przy oddawaniu moczu i wydzielina z prącia, u kobiet wydzielina z pochwy; większość kobiet nie ma objawów, a nieleczone zakażenie może u kobiet prowadzić do niepłodności.

Wskaźnik:

NIZP-PZH

1496

Rok 2025

3 rekordów · NIZP-PZH

Rzeżączka (gonorrhea) · Liczba przypadków

Źródła: NIZP-PZH

Porównanie rok do roku

▲ 25.6%

2025: 14962024: 1191NIZP-PZH

Zaszczepialność

—

Nadzór epidemiologiczny

Obowiązek zgłoszenia

Zgłoszenie pisemne
Formularz
ZLK-3 — zgłoszenie podejrzenia lub rozpoznania zachorowania na chorobę przenoszoną drogą płciową (załącznik nr 4 do rozporządzenia)
Termin
niezwłocznie, nie później niż w ciągu 24 godzin od chwili powzięcia podejrzenia lub rozpoznania (art. 27 ust. 1 ustawy)
Tryb
W postaci elektronicznej (System Monitorowania Zagrożeń, system gabinetowy albo przesyłka zaszyfrowana) albo papierowej — przesyłką poleconą lub za pokwitowaniem, w kopercie oznaczonej „ZLK”. Telefonicznie, jeżeli w ocenie lekarza lub felczera okoliczności wymagają natychmiastowych działań przeciwepidemicznych.
Adresat
Państwowy powiatowy inspektor sanitarny — właściwy ze względu na miejsce zamieszkania chorego przy zgłoszeniu z Systemu Monitorowania Zagrożeń lub systemu gabinetowego, a w pozostałych przypadkach ze względu na miejsce powzięcia podejrzenia lub rozpoznania. Na przejściu granicznym — właściwy państwowy graniczny inspektor sanitarny.
Wykaz zgłoszeniowy
  • część II, poz. 33 — rzeżączka

Wykaz ustawy

  • poz. 41 — rzeżączka

Załącznik do ustawy wyznacza zakres jej stosowania (art. 3 ust. 1).

Definicja przypadku

Kryteria, po których przypadek klasyfikuje się na potrzeby nadzoru epidemiologicznego. Nie służą rozpoznaniu u pojedynczego pacjenta.

RZEŻĄCZKAUE/PL

Kryteria kliniczne

  • Każda osoba, która spełnia co najmniej jedno z następujących ośmiu kryteriów:
  • - zapalenie cewki moczowej,
  • - ostre zapalenie jajowodu,
  • - zapalenie narządów miednicy mniejszej,
  • - zapalenie szyjki macicy,
  • - zapalenie najądrza,
  • - zapalenie odbytu,
  • - zapalenie gardła,
  • - zapalenie stawów.
  • - lub
  • - każdy noworodek, u którego stwierdzono zapalenie spojówek.

Kryteria laboratoryjne

  • Co najmniej jedno z następujących czterech kryteriów:
  • - izolacja Neisseria gonorrhoeae z materiału klinicznego,
  • - wykrycie kwasu nukleinowego Neisseria gonorrhoeae w materiale klinicznym,
  • - wykazanie obecności Neisseria gonorrhoeae w materiale klinicznym metodą hybrydyzacji z sondą,
  • - wykrycie wewnątrzkomórkowych dwoinek Gram-ujemnych w badaniu mikroskopowym wymazu z cewki moczowej mężczyzny.

Kryteria epidemiologiczne

  • Powiązanie epidemiologiczne polegające na przeniesieniu z człowieka na człowieka (kontakty seksualne lub zakażenie wertykalne).

Klasyfikacja przypadku

  • A. Przypadek możliwy 1)
  • Każda osoba, u której lekarz rozpoznał rzeżączkę.
  • B. Przypadek prawdopodobny
  • Każda osoba spełniająca kryteria kliniczne i epidemiologiczne.
  • C. Przypadek potwierdzony
  • Każda osoba spełniająca kryteria laboratoryjne.
  • 1) W definicji przyjętej w Polsce przejściowo (do 2020 r.) dopuszczono stosowanie kategorii „przypadek możliwy”. (przyp. red. pol.)

NIZP-PZH, Definicje przypadków, wersja 6b — strona 53

Kodowanie ICD-10

  • A54 Rzeżączka

Podkody

Źródła karty