Dossier · A00-B99
Róża (erysipelas).
Erysipelas (A46)
A46
Rok 2025: 5665 przypadków · źródło NIZP-PZH
Czym jest róża?
Róża (erysipelas, A46) to ostre, powierzchowne bakteryjne zapalenie skóry i naczyń limfatycznych, wywołane w ponad 80% przypadków przez Streptococcus pyogenes (GAS). Choroba powszechna w Polsce – typowo dotyka kończyny dolne u osób starszych, otyłych lub z przewlekłym obrzękiem limfatycznym. Nieleczona może prowadzić do nawrotów, przewlekłego obrzęku limfatycznego i rzadko do posocznicy.
Przyczyny
Streptococcus pyogenes (GAS) wnika przez małe uszkodzenia skóry (grzybice stóp, skaleczenia, otarcia). Bakteria niszczy skórę, tworząc jaskrawoczerwony naciek i aktywuje naczynia limfatyczne. Czynniki ryzyka: przewlekły obrzęk limfatyczny (po mastektomii, po erisypelas), grzybica stóp (brama wejścia), otyłość, cukrzyca, niewydolność żylna. Nawroty przy tych samych czynnikach ryzyka są częste (30–40% chorych).
Objawy
Nagły początek: wysoka gorączka (39–40°C), dreszcze, złe samopoczucie. Po kilku godzinach: jaskrawoczerwona, bolesna, uniesiona i wyraźnie odgraniczona zmiana skórna (bez nacieku w głębszych warstwach). Typowe umiejscowienie: podudzie lub twarz (twarz – obraz „motyla"). Powiększone, bolesne węzły chłonne regionalne. Pęcherze i wybroczyny przy ciężkiej postaci. Brak zajęcia powięzi (odróżnia od martwiczego zapalenia powięzi).
Leczenie
Penicylina V doustnie przez 10–14 dni (postać nieciężka) lub penicylina G i.v. (postać ciężka, hospitalizacja). Przy alergii: amoksycylina-klawulanian lub klindamycyna. Uniesienie kończyny zmniejsza obrzęk. Leczenie grzybicy stóp eliminuje bramę wejścia i zapobiega nawrotom. Przy nawrotach (≥3 epizody rocznie): profilaktyczna penicylina benzatynowa lub doustna fenoksymetylpenicylina przez rok lub dłużej.
Informacje powyżej mają charakter edukacyjny i nie zastępują porady lekarskiej. W przypadku objawów skonsultuj się z lekarzem.
NIZP-PZH
5665
Rok 2025
3 rekordów · NIZP-PZH
Róża (erysipelas) · Liczba przypadków
Źródła: NIZP-PZH
Porównanie rok do roku
▼ 5.9%
2025: 56652024: 6022NIZP-PZH
Grupy ryzyka
- ·Osoby po 60. roku życia
- ·Osoby z obrzękiem limfatycznym
- ·Osoby otyłe
- ·Chorzy na cukrzycę
- ·Osoby z przerwaniem ciągłości skóry
Zaszczepialność
—