Dossier · A00-B99

Psitakoza (papuzia gorączka, ornitoza).

Psittacosis (A70)

A70

Rok 2025: 0 przypadków · źródło NIZP-PZH

Czym jest psitakoza (papuzia gorączka, ornitoza)?

Psitakoza (A70) to odzwierzęca choroba układu oddechowego wywołana przez Chlamydia psittaci, przenoszona przez ptaki na człowieka przez wdychanie aerozolu zawierającego skażone odchody, wydzielinę lub pióra ptaków. Nazwa pochodzi od papug (Psittacidae), lecz zakażenie przenoszą też gołębie, kury, indyki, kaczki. W Polsce sporadyczna; stanowi chorobę zawodową hodowców ptaków i pracowników ferm drobiu. Jest chorobą podlegającą obowiązkowemu zgłoszeniu.

Przyczyny

C. psittaci jest obligatoryjnym wewnątrzkomórkowym patogenem; różni się od C. trachomatis (STI) i C. pneumoniae (zakażenia oddechowe). Przenoszona wyłącznie drogą oddechową (aerozol) — kontakt bezpośredni z zakażonym ptakiem lub jego otoczeniem. Inkubacja: 5–21 dni (zwykle 10 dni). Ptaki mogą być bezobjawowymi nosicielami. Ryzyko epidemii przy pracy przy klatkach z ptakami chorymi.

Objawy

Nagłe: gorączka do 40°C, dreszcze, silny ból głowy, ból mięśni i stawów (podobne do grypy). Kaszel — suchy, nieproduktywny, rozwijający się po 1–2 dniach. Zapalenie płuc: jednostronne lub obustronne nacieki w RTG klatki piersiowej; hipoksja przy ciężkiej postaci. Powiększenie śledziony (charakterystyczne). Możliwa bradykardia względna. Rzadko: zapalenie wsierdzia, zapalenie mózgu, hepatitis.

Leczenie

Doksycyklina 100 mg 2×/dobę przez 14 dni (I wybór) — do ustąpienia gorączki plus co najmniej 10 dodatkowych dni. Tetracyklina 500 mg 4×/dobę jako alternatywa. Erytromycyna lub azytromycyna przy nietolerancji tetracyklin. Fluorochinolony jako alternatywa. Zgłoszenie do Sanepidu obowiązkowe; identyfikacja źródłowego ptaka i kontrola ogniska.

Informacje powyżej mają charakter edukacyjny i nie zastępują porady lekarskiej. W przypadku objawów skonsultuj się z lekarzem.

Wskaźnik:

NIZP-PZH

0

Rok 2025

3 rekordów · NIZP-PZH

Psitakoza (papuzia gorączka, ornitoza) · Liczba przypadków

Źródła: NIZP-PZH

Porównanie rok do roku

100.0%

2025: 02024: 1NIZP-PZH

Grupy ryzyka

  • ·Hodowcy ptaków, pracownicy sklepów zoologicznych
  • ·Właściciele papug
  • ·Pracownicy ferm drobiu

Zaszczepialność