Dossier · A00-B99
Półpasiec (herpes zoster).
W planachB02
Zoster (herpes zoster)
Czym jest półpasiec?
Półpasiec (herpes zoster) to choroba wywoływana przez reaktywację wirusa VZV (varicella-zoster virus), który po przechorowaniu ospy wietrznej pozostaje w stanie latencji w zwojach czuciowych nerwów. Przy osłabieniu odporności komórkowej — naturalnym (wiek) lub wywołanym (immunosupresja, HIV, nowotwór) — wirus 'budzi się' i przemieszcza się wzdłuż nerwu do skóry, wywołując jednostronną wysypkę. Ryzyko zachorowania na półpasiec przez całe życie wynosi około 30%; wzrasta po 50. roku życia. W Polsce notuje się kilkaset tysięcy przypadków rocznie.
Przyczyny
Reaktywacja utajonego VZV ze zwojów czuciowych nerwów rdzeniowych lub czaszkowych, gdzie przebywa po przechorowaniu ospy wietrznej. Wyzwalaczem jest osłabienie komórkowej odporności swoistej dla VZV — naturalny spadek z wiekiem (>50 r.ż.) lub wywołany chorobą (HIV, nowotwór hematologiczny) albo leczeniem (immunosupresja, kortykosteroidy długoterminowe). Reaktywowany wirus przemieszcza się aksonem czuciowym do skóry, powodując zapalenie nerwu i charakterystyczną dermatomalną wysypkę. Nie ma transmisji między ludźmi drogą oddechową jak ospa wietrzna — możliwe jedynie zakażenie VZV przez kontakt z pęcherzykami u osoby bez odporności.
Objawy
Prodrom (2–4 dni): pieczenie, mrowienie, ból lub świąd wzdłuż dermatomu — często zanim pojawi się wysypka. Wysypka: pęcherzyki na rumieniowym podłożu wzdłuż jednostronnego dermatomu (najczęściej klp, brzuch, twarz — gałąź V1 nerwu trójdzielnego). Silny ból neuropatyczny — może być bardzo nasilony. Pęcherzyki goją się w 2–4 tygodnie. Najgroźniejsze powikłanie: neuralgia popółpaścowa (PHN) — ból utrzymujący się >3 miesiące po wygojeniu, szczególnie u osób starszych.
Informacje powyżej mają charakter edukacyjny i nie zastępują porady lekarskiej. W przypadku objawów skonsultuj się z lekarzem.
Dane w trakcie pozyskiwania
Ta grupa chorób została zaplanowana do agregacji w EpiData.pl, ale dane nie zostały jeszcze zaimportowane do bazy. Pracujemy nad parserami i integracjami z polskimi źródłami instytucjonalnymi.
Wróć tutaj za jakiś czas — strona będzie automatycznie aktywowana, gdy dane pojawią się w bazie.
Nadzór epidemiologiczny
Obowiązek zgłoszenia
Poza wykazem zgłoszeniowymRozporządzenie Ministra Zdrowia o zgłaszaniu nie wymienia tej jednostki w wykazie zgłoszeniowym, więc nie stoi za nią obowiązek z art. 27 ust. 1 ustawy.
Kodowanie ICD-10
- B02 Choroba zakaźna wywołana przez wirus herpes zoster [półpasiec]
Obejmuje
- shingles (półpasiec)
- zona (półpasiec)
Podkody
- B02.0 Zapalenie mózgu wywołane przez wirus herpes zoster (G05.1*)
- B02.1 Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych wywołane przez wirus herpes zoster (G02.0*)
- B02.2 Półpasiec z zajęciem innych części układu nerwowego
- B02.3 Choroba gałki ocznej wywołana przez wirus herpes zoster
- B02.7 Półpasiec rozsiany
- B02.8 Półpasiec z innymi powikłaniami
- B02.9 Półpasiec bez powikłań