Dossier · C00-D48

Rak jelita grubego.

Carcinoma colorecti (C18–C20)

C18

Czym jest rak jelita grubego?

Rak jelita grubego (kolorektalny) obejmuje nowotwory złośliwe okrężnicy i odbytnicy — drugi pod względem częstości nowotwór w Polsce, odpowiadający za ok. 12% wszystkich zgonów nowotworowych.

Przyczyny

Większość raków jelita grubego rozwija się z łagodnych polipów gruczołowych w ciągu 10–15 lat. Czynniki ryzyka: wiek powyżej 50 lat, dieta uboga w błonnik i bogata w czerwone i przetworzone mięso, otyłość, siedzący tryb życia, palenie tytoniu, nadużywanie alkoholu i genetyczne obciążenia (rodzinna polipowatość gruczolakowata — FAP, dziedziczny rak jelita grubego bez polipowatości — HNPCC/Lynch).

Objawy

Wczesny rak jest często bezobjawowy — stąd kluczowa rola badań przesiewowych. Objawy: krew lub śluz w stolcu, zmiana rytmu wypróżnień (biegunka, zaparcia), bóle brzucha, uczucie niepełnego wypróżnienia, niedokrwistość i nieuzasadniona utrata masy ciała.

Leczenie

Chirurgia (resekcja jelita) jest podstawowym leczeniem. Uzupełniają ją chemioterapia (FOLFOX, FOLFIRI), radioterapia (w raku odbytnicy) i terapie celowane (bewacizumab, cetuksymab). Screeningowa kolonoskopia po 50. roku życia pozwala wykryć i usunąć polipy zanim staną się rakiem.

Informacje powyżej mają charakter edukacyjny i nie zastępują porady lekarskiej. W przypadku objawów skonsultuj się z lekarzem.

Wskaźnik:

GUS BDL

16 673

Rok 2024

26 rekordów · GUS BDL

Rak jelita grubego · Zgony

Źródła: GUS BDL

Porównanie rok do roku

0.6%

2024: 16 6732023: 16 778GUS BDL

Grupy ryzyka

  • ·Osoby po 50. roku życia
  • ·Osoby z polipami jelita grubego
  • ·Osoby z rodzinną polipowatością gruczolakowatą
  • ·Osoby z przewlekłymi nieswoistymi zapaleniami jelit

Zaszczepialność