Dossier · A00-B99
Choroba legionistów (legioneloza).
Morbus legioneensis (A48.1)
A48.1
Rok 2025: 507 przypadków · źródło NIZP-PZH
Czym jest choroba legionistów?
Choroba legionistów (legioneloza, A48.1) to ciężkie zapalenie płuc wywołane przez Legionella pneumophila – bakterię zasiedlającą instalacje wodne w budynkach. Odkryta w 1976 roku po masowym ognisku wśród weteranów American Legion w Filadelfii. Nie przenosi się między ludźmi – zakażenie następuje wyłącznie przez wdychanie skażonego aerozolu wodnego. W Polsce obowiązuje rejestracja przypadków i dochodzenie epidemiologiczne wskazujące źródło zakażenia.
Przyczyny
Legionella pneumophila namnażana w biofilmie instalacji wodnych w temperaturze 25–45°C: klimatyzatory, wieże chłodnicze, prysznice, jacuzzi, instalacje szpitalne, fontanny dekoracyjne. Bakteria tworzy aerozol wdychany do płuc, gdzie namnażana jest w makrofagach. Czynniki ryzyka: wiek >50 lat, palenie tytoniu, POChP, cukrzyca, immunosupresja, pobyt w hotelach i szpitalach z zainfekowanymi instalacjami.
Objawy
Inkubacja 2–10 dni. Nagła wysoka gorączka, dreszcze, silne bóle głowy, bóle mięśni, suchy kaszel ewoluujący w kaszel produktywny. Charakterystyczny: zaburzenia neurologiczne (splątanie, dezorientacja) przy stosunkowo nieciężkich objawach płucnych. Zapalenie płuc w RTG: jednostronne lub obustronne nacieki. Hiponatremia (niski sód) przy ciężkiej legionelozie. Śmiertelność bez leczenia: 15–25%.
Leczenie
Azytromycyna i.v./p.o. przez 5–10 dni lub lewofloksacyna przez 5 dni – leki z wyboru (fluorochinolony i makrolidy). Beta-laktamy nieskuteczne – Legionella jest wewnątrzkomórkowa. Test antygenowy z moczu (szybki, czuły dla serogrupy 1) – badanie diagnostyczne z wyboru. Zgłoszenie do Sanepidu obowiązkowe; dochodzenie epidemiologiczne wskazuje źródło (instalacje wodne w hotelu, szpitalu). Brak szczepionki.
Informacje powyżej mają charakter edukacyjny i nie zastępują porady lekarskiej. W przypadku objawów skonsultuj się z lekarzem.
NIZP-PZH
507
Rok 2025
3 rekordów · NIZP-PZH
Choroba legionistów (legioneloza) · Liczba przypadków
Źródła: NIZP-PZH
Porównanie rok do roku
▲ 11.2%
2025: 5072024: 456NIZP-PZH
Grupy ryzyka
- ·Osoby po 50. roku życia
- ·Palacze tytoniu
- ·Osoby z przewlekłymi chorobami płuc
- ·Osoby immunosupresowane
- ·Podróżujący zatrzymujący się w hotelach
Zaszczepialność
—