Dossier · A00-B99
Cholera.
Cholera (A00)
A00
Rok 2025: 0 przypadków · źródło NIZP-PZH
Czym jest cholera?
Cholera to ostra choroba biegunkowa wywołana przez pałeczkę Vibrio cholerae — przede wszystkim serogrupy O1 i O139. Enterotoksyna choleragenu pobudza komórki jelita cienkiego do masywnego wydzielania wody i elektrolitów, prowadząc do wodnistej biegunki o charakterystycznym wyglądzie „wody ryżowej". Bez leczenia śmiertelność sięga 25–50%; przy właściwym nawodnieniu spada poniżej 1%. W Polsce cholera jest chorobą importowaną — ostatnie przypadki rodzime odnotowano w XIX wieku.
Przyczyny
Zakażenie następuje drogą pokarmową przez spożycie wody lub żywności skażonej Vibrio cholerae. Źródłem są ścieki, skażone zbiorniki wodne, surowe owoce morza (szczególnie ostrygi i małże) oraz owoce i warzywa nawadniane skażoną wodą. Bakteria nie przenosi się bezpośrednio z człowieka na człowieka, choć masywna biegunka chorego skażą środowisko. Czynnikami predysponującymi są: obniżona kwasowość żołądka (achlorhydria, leki IPP), grupa krwi 0 (zwiększone ryzyko ciężkiego przebiegu) oraz niedobory odporności.
Objawy
Okres wylęgania wynosi kilka godzin do 5 dni. Klasyczna cholera zaczyna się nagłą, bezbolesną, wodnistą biegunką — stolce przypominają wodę po gotowaniu ryżu i mogą osiągać objętość 10–20 litrów na dobę. Towarzyszy jej wymioty bez nudności. Gwałtowne odwodnienie prowadzi do: tachykardii, hipotonii, skurczów mięśni, zapadniętych oczu, suchości śluzówek i w ciężkich przypadkach wstrząsu hipowolemicznego. Gorączka jest niecharakterystyczna.
Leczenie
Podstawą jest doustne nawadnianie płynami ORS (oral rehydration solution) zawierającymi glukozę i elektrolity — skuteczne w łagodnych i umiarkowanych przypadkach. W ciężkim odwodnieniu konieczne jest dożylne podawanie płynów (roztwór Ringera mleczanowego). Antybiotykoterapia (doksycyklina, azytromycyna lub ciprofloksacyna) skraca czas wydalania bakterii i objętość biegunek o ok. 50%, ale ma znaczenie drugorzędne wobec nawodnienia. W Polsce leczenie prowadzone jest w oddziałach chorób zakaźnych z zachowaniem ścisłej izolacji.
Informacje powyżej mają charakter edukacyjny i nie zastępują porady lekarskiej. W przypadku objawów skonsultuj się z lekarzem.
NIZP-PZH
0
Rok 2025
3 rekordów · NIZP-PZH
Cholera · Liczba przypadków
Źródła: NIZP-PZH
Porównanie rok do roku
—
Grupy ryzyka
- ·Osoby w rejonach epidemicznych bez dostępu do czystej wody
- ·Podróżujący do krajów rozwijających się
- ·Ofiary katastrof humanitarnych
Zaszczepialność
Szczepionka dostępna
Dostępna doustna szczepionka (Dukoral, Shanchol); zalecana podróżującym do stref endemicznych