Dossier · A00-B99

Bruceloza (gorączka maltańska).

Brucellosis (A23)

A23

Rok 2025: 5 przypadków · źródło NIZP-PZH

Czym jest bruceloza?

Bruceloza (gorączka maltańska, gorączka śródziemnomorska) to ogólnoustrojowa choroba odzwierzęca wywołana przez bakterie z rodzaju Brucella — gram-ujemne, wewnątrzkomórkowe pałeczki. Jest jedną z najczęstszych odzwierzęcych chorób zakaźnych na świecie: WHO szacuje ok. 500 000 nowych przypadków rocznie, szczególnie w krajach śródziemnomorskich, na Bliskim Wschodzie, w Ameryce Łacińskiej i Azji Środkowej. W Polsce bruceloza jest chorobą rzadką lecz zawodowo ważną — odnotowywane są przypadki sporadyczne, głównie u weterynarzy i rolników. Cechą charakterystyczną jest falująca gorączka, znaczne zmęczenie i skłonność do nawrotów.

Przyczyny

Rezerwuarem są zwierzęta kopytne: bydło (B. abortus), owce i kozy (B. melitensis — najgroźniejsza dla ludzi), świnie (B. suis), psy (B. canis). Drogi zakażenia: spożycie niepasteryzowanego mleka i produktów mlecznych (sery świeże, masło), kontakt błon śluzowych lub skóry z tkankami zakażonych zwierząt (poronienia, płody) lub produktami rzeźnymi. Wdychanie aerozolu jest możliwe w laboratoriach i przy obróbce łożysk. Brucella jest agensem bioterrorystycznym kategorii B.

Objawy

Inkubacja: 1–4 tygodnie (do kilku miesięcy). Falująca gorączka (typowe popołudniowe wzrosty temperatury z nocnymi potami), dreszcze, bóle głowy, mięśni i stawów, znaczne zmęczenie, utrata masy ciała, hepatosplenomegalia. Powikłania narządowe: zapalenie stawów (najczęstsze), zapalenie jąder i najądrzy (u mężczyzn), zapalenie wsierdzia (rzadkie, lecz groźne), zapalenie opon mózgowych (neurobruceloza). Bez leczenia choroba ma tendencję do chronifikacji i nawrotów.

Leczenie

Kombinacja antybiotyków przez minimum 6 tygodni: doksycyklina 100 mg co 12 h + ryfampicyna 600–900 mg/dobę (WHO — rekomendacja dla prostych przypadków) lub doksycyklina + streptomycyna IM przez pierwsze 2–3 tygodnie (skuteczniejsza kombinacja). Monoterapia nie jest zalecana ze względu na wysokie ryzyko nawrotu. Powikłania (zapalenie wsierdzia, neurobruceloza) wymagają przedłużonej terapii (3–6 miesięcy). Obowiązkowe zgłoszenie; szczepionka dla ludzi niedostępna.

Informacje powyżej mają charakter edukacyjny i nie zastępują porady lekarskiej. W przypadku objawów skonsultuj się z lekarzem.

Wskaźnik:

NIZP-PZH

5

Rok 2025

3 rekordów · NIZP-PZH

Bruceloza (gorączka maltańska) · Liczba przypadków

Źródła: NIZP-PZH

Porównanie rok do roku

25.0%

2025: 52024: 4NIZP-PZH

Grupy ryzyka

  • ·Weterynarze i pracownicy rzeźni
  • ·Rolnicy hodujący owce, kozy, bydło, świnie
  • ·Podróżujący do krajów śródziemnomorskich i Bliskiego Wschodu
  • ·Osoby spożywające niepasteryzowane mleko i sery

Zaszczepialność

Szczepionka dla zwierząt; brak szczepionki dla ludzi